المپیاد علمی از من تا خدا پایه هفتم
بسم الله الرحمن الرحیم
جزوه آموزشی و تحلیلی کتاب از من تا خدا پایه هفتم
همراه با سوالات مفهومی در سطح المپیاد علمی
دروس 6-1
مناسب برای آمادگی در آزمون پایش نوبت اول
سال تحصیلی: 1405-1404
توجه: استفاده از این بسته آموزشی صرفا برای کسانی مجاز است
که آن را شخصا از سایت hekmat.farsfile.ir دریافت کرده باشند.
۱. خلاصه درس اول: آرامشم تو هستی (هدف آفرینش و حقیقت بندگی)
آیه ۵۶ سوره ذاریات (وَ ما خَلَقْتُ الْجنَّ وَ الْإنْسَ إلَّا ليَعْبُدُون)، غایتانگاری خلقت را منحصراً در مدار بندگی تبیین میکند. این حصر غایی نشاندهنده آن است که کمال وجودی انسان تنها از مسیر عبودیت محقق میگردد. بندگی در این ساحت، نه به معنای محدودیت، بلکه به مثابه تسلیم آگاهانه در برابر منبع خیر مطلق است. انسان در این جهان، همواره در مقام تبعیت است؛ لذا تعارض اصلی میان بندگی خدا و بندگی غیرخدا (شیطان، هوای نفس و رهبران گمراه) شکل میگیرد. بندگی غیرخدا به تصریح آیه ۲۲ سوره ابراهیم، منجر به پشیمانی در قیامت میشود؛ جایی که شیطان با رویکردی سلبکننده، مسئولیت گمراهی را به اراده بنده واگذار کرده و خود را تنها یک دعوتکننده میخواند. در مقابل، بندگی رحمانی بر اساس آیه ۱۱۲ سوره بقره، بر دو رکن استوار است: اَسلمَ وجهَهُ لله (تسلیم مطلق تمام ساحتهای وجودی) و مُحسن (نیکوکاری برخاسته از ایمان). ثمره این توازن، دستیابی به مقامی است که در آن خوف (اضطراب نسبت به آینده) و حزن (اندوه نسبت به گذشته) رخت میبندد. همچنین آیه ۱۸۶ سوره بقره با تأکید بر وصف قریب بودن معبود، استجابت و هدایت را مشروط به اجابت دعوت الهی و ایمان قلبی میداند. تحلیل دقیق آیات نشان میدهد که وسوسههای ذهنی درباره هدف خلقت، نه پرسشهایی معرفتی، بلکه القائاتی مرموز برای انحراف از مسیر عبودیت هستند. در واقع، بندگی خدا حریتی است که انسان را از اسارت نیروهای متکثر و ناپایدار دنیوی رها کرده و او را در پناهگاه امن ربوبی مستقر میسازد. این مسیر، تنها راه دستیابی به آرامش پایدار در ساختار انسان است که هدف نهایی آفرینش را با نیازهای فطری او پیوند میزند.
لایه که چه؟ (تحلیل روانشناختی بندگی): تسلیم در برابر خداوند منجر به حذف ترس و اندوه از ساحت روان میشود، زیرا بنده با اتصال به یک لنگرگاه متعالی، خود را از وابستگی به متغیرهای ناپایدار مادی رها میسازد. از منظر تربیتی، کسی که هدف را بندگی خدا قرار میدهد، چون معبودش خیرخواه مطلق و تغییرناپذیر است، دچار فروپاشی (حزن) نمیشود و در قبال تلاطمهای آینده، اضطراب (خوف) را تجربه نمیکند. این آرامش، کیفیت زندگی را به سمت رضایت درونی سوق داده و هویت فرد را از تزلزل نجات میدهد.
سوالات چهارگزینهای درس اول
۱. با دقت در آیه ۱۱۲ سوره بقره، کدام مولفه به عنوان علت نهایی برای خروج از خوف و حزن معرفی شده است؟
الف) نفی بندگی غیرخدا و هجرت از سنت نیاکان گمراه
ب) ایمان قلبی صرف به وصف قریب بودن پروردگار
ج) تلاقی تسلیم تام وجودی در پیشگاه حق با کنشگری نیکوکارانه
د) شناخت وسوسههای شیطان و پناه بردن به هدایت وحیانی
۲. بر اساس تحلیل گفتمان شیطان در قیامت (آیه ۲۲ سوره ابراهیم)، مرز تمایز میان دعوت شیطان و بندگی خدا در چیست؟
الف) شیطان بر اراده انسان سلطه دارد، اما خدا بر اساس اختیار هدایت میکند.
ب) شیطان مسئولیت گمراهی را میپذیرد، اما قدرت یاریگری در ساحت جزا را ندارد.
ج) شیطان تنها به واسطه القای وسوسه نقش ایفا میکند و فاقد قدرت اجبار است.
د) دعوت شیطان بر پایه وعدههای صادق است، اما انسان در پذیرش آن مضطر است.
۳. با توجه به آیه ۱۸۶ سوره بقره، ارتقای به مقام رشد و هدایت در گرو کدام واکنش رفتاری بنده است؟
الف) تامل در غایت خلقت جن و انس بر اساس آیه ۵۶ ذاریات
ب) اجابت عملی دعوت الهی و استقرار ایمان در کانون وجود
ج) دوری از رهبران مغروری که در قیامت از پیروان خود سلب مسئولیت میکنند
د) تکرار اذکار زبانی و استمداد از وصف قرب الهی در لحظات بیقراری
۴. پرسشهای مرموز درباره هدف آفرینش در ذهن نوجوان، چگونه ارزیابی میشود؟
الف) ابزاری عقلانی برای رسیدن به یقین در ساحت بندگی
ب) سوالاتی زیبا که پاسخ آنها در فطرت انسان نهفته است
ج) القائات شیطان برای ایجاد انحراف در مسیر غایی خلقت
د) ناشی از عدم شناخت صفات جمال و جلال الهی
۵. در تحلیل آیه ۲۱ سوره ابراهیم، علت عجز رهبران گمراه از نجات پیروان خود در قیامت چیست؟
الف) عدم برخورداری خود رهبران از هدایت الهی و بنبست وجودی آنها
ب) اجبار و اکراه پیروان به مسیر ضلالت در زندگی دنیوی
ج) غلبه عذاب الهی بر قدرت وسوسهگری شیطان در ساحت جزا
د) عدم پذیرش توبه توسط خداوند به دلیل پیروی از نیاکان
۶. تفاوت ماهوی میان بندگی خدا و بندگی غیرخدا در کیفیت آرامش، بر کدام رکن استوار است؟
الف) پایداری معبود در بندگی خدا در مقابل تزلزل معبودهای غیرخدایی
ب) قدرت مجازات در بندگی خدا در برابر عجز شیطان از تنبیه
ج) وضوح دستورات الهی در مقابل ابهام در خواستههای هوای نفس
د) پاداشهای مادی در بندگی غیرخدا در مقابل پاداشهای معنوی
۷. هدف از انحصار خلقت در لیعبدون (ذاریات ۵۶) از منظر تربیتی کدام است؟
الف) نفی هرگونه آزادی عمل برای جن و انس در نظام تکوین
ب) منحصر کردن کمال بشری در مسیر اطاعت آگاهانه از خالق
ج) بیان تفاوتهای ماهوی میان تکلیف جنیان و انسانها
د) تأکید بر نیاز خداوند به عبادات بندگان برای تدبیر جهان
پاسخنامه تشریحی درس اول
۱. گزینه ج: آیه صراحتاً اَسلم وجهه (تسلیم تمام وجود) و و هو محسن (نیکوکاری) را توأمان شرط پاداش و نفی خوف و حزن میداند.
۲. گزینه ج: شیطان میگوید: ما کانَ لي عَلَيْكُمْ منْ سُلْطانٍ إلَّا أَنْ دَعَوْتُكُمْ؛ یعنی او سلطهای ندارد و تنها دعوتکننده است.
۳. گزینه ب: در انتهای آیه ۱۸۶ بقره آمده: فَلْيَسْتَجيبُوا لي وَ لْيُؤْمنُوا بي لَعَلَّهُمْ يَرْشُدُونَ؛ استجابت و رشد منوط به اجابت و ایمان است.
۴. گزینه ج: متن درس بر این نکته تأکید دارد که سوالاتی مانند بندگی کنی که چه بشود؟ وسوسههایی برای دور کردن از هدف اصلی هستند.
۵. گزینه الف: طبق آیه ۲۱ ابراهیم، رهبران میگویند: لَوْ هَدَانَا اللَّهُ لَهَدَيْنَاكُمْ؛ یعنی چون خودمان راهی به هدایت نداریم، توان هدایت شما را نداریم.
۶. گزینه الف: تحلیل متن نشان میدهد بندگی خدا چون با اتصال به حق پایدار است، آرامش میآورد، اما شیطان در لحظه نیاز (قیامت) بنده را رها میکند.
۷. گزینه ب: کلمه الّا نشاندهنده حصر غایت خلقت در کمالی است که تنها از معبر عبودیت میگذرد.
اتصال به درس بعد: پذیرش هدف بندگی (درس اول)، نیازمند شناخت دقیق صفات معبود (درس دوم) است؛ چرا که تسلیم آگاهانه تنها در پیشگاه کمال مطلق و حکمت بیانتها معنا مییابد.
تعداد مشاهده: 37 مشاهده
فرمت فایل دانلودی:.pdf
فرمت فایل اصلی: .pdf
تعداد صفحات: 17
حجم فایل:246 کیلوبایت
گارانتی بازگشت وجه
کد تخفیف خرید
نماد اعتماد الکترونیکی